Yerbilimleri Araştırmaları

Jeolojik-jeoteknik sorunların gelişen kentleşme ve sanayileşmeyle birlikte, her geçen gün belirlenmesi ve tanımlanması daha önemli hale gelmektedir. Böylece zemin özellikleri, faylanma, yeraltı suyu, heyelan, karstik boşluk gibi sorunların saptanması, yapılacak mühendislik projelerin başarısında büyük önem taşıyacaktır. Ayrıca yapı ve altyapıların büyük çoğunluğu Holosen ve Kuvaterner dolgular üzerine yapıldığından, yeraltının jeolojik-jeoteknik özelliklerinin mikrobölgeleme bağlamında saptanması, kentsel alanlarda sorunların belirlenmesinde açısından büyük önem taşır. Bu tür sorunların saptanmasında tümleşik jeofizik araştırmalar önemli bir yere sahiptir. Bu nedenle mikrobölgeleme, jeolojik-jeoteknik araştırmalarda kullanılan jeofizik yöntemlerle yeraltının farklı fiziksel parametrelere bağlı olarak karakteri belirleneceğinden, sorunların tanımı ve çözüm yolları daha ayrıntılı ve bir plan dahilinde ortaya konulabilecektir.

Özellikle aktif tektoniğin etkisi altındaki bölgelerde aktif fayların belirlenmesi ve haritalanması büyük önem taşır. Bu bağlamda kentsel, sanayi ve altyapı alanlarında fay zonlarının karakterleri ve uzanımlarının saptanması büyük öneme sahiptir. Benzer biçimde heyelanlar ve karstik boşluklar içeren alanlarda olası sorunlar önceden belirlenerek, insan nüfusunun yoğun olduğu ve otoyol, tren yolları, tüneller gibi mühendislik yapıların olduğu kısımlarda sorunlar tehlikeye yol açmadan önlenebilir.

Hidrojeolojik incelemeler ve maden araştırmalarında jeofizik önemli bir yere sahiptir ve jeofiziğin tümleşik uygulamasıyla, günümüzde önemli bir sorun olan su kaynaklarını tespiti ile maden yataklarındaki cevherleşme zonlarının derinliği, uzanımı ve dağılımının belirlenmesi sonucunda önemli ekonomik katkılar elde edilir.

Jeotermal araştırmalarda jeofizik yöntemler, özellikle elektrik-elektromanyetik, gravite ve sismik yansıma uygulamaları derin sıcak akışkan rezervuarları, faylar ve diğer tektonik olayların belirlenmesinde büyük önem taşır.

Günümüzde aktif tektonik zonlardaki Kuvaterner ve Holosen çökeller üzerine kurulan kentler, sanayi alanları, altyapılar, barajlar ve önem taşıyan diğer mühendislik yapıları büyük depremler sırasında önemli hasarlara uğramaktadır. Bu bağlamda bu tür alanların genel karakterlerinin belirlenmesinde tümleşik jeofizik uygulamalar büyük önem taşımaktadır. Özellikle sorunlara neden olan faylar, çökel ortamları, havza geometrisi, jeolojik zamanlarda oluşmuş denizel ve gölsel çökel tabakaları gibi sorunlu zonların belirlenmesi ve jeoteknik özelliklerinin ortaya konulması büyük önem taşır.